Potenser, kvadratrøtter og n-te røtter

En potens

an

består av et grunntall a og en eksponent n. Grunntallet a er tallet som skal ganges med seg selv n ganger.

an = a ⋅ a ⋅ a⋯a⏟n ganger an ⋅an ⋅an⋯an⏟ n ganger = (an)n = a

Regel

Potensreglene

a0 = 1 (ap) q = ap⋅q 1 a−q = aq ap q = (ap) q ap ⋅ aq = ap+q ap q = (aq)p ap aq = ap−q aqbq = abq (a ⋅ b)p = ap ⋅ bp aq bq = a bq (a b)p = ap bp

a0 = 1 (ap) q = ap⋅q 1 a−q = aq ap q = (ap) q ap ⋅ aq = ap+q ap q = (aq)p ap aq = ap−q aqbq = abq (a ⋅ b)p = ap ⋅ bp aq bq = a bq (a b)p = ap bp

NB! 1 a = a−1

Legg spesielt merke til at a = a1 2 som kalles for kvadratroten til a. Du har også at an = a1 n og kalles for n-te roten til a. Dersom n er et partall har du en partallsrot. Dette er noen eksempler: a4,a6,a8, … ⁡På lik linje har du oddetallsrøtter når n er et oddetall. De ser slik ut: a3,a5,a7, … ⁡For at uttrykket skal gi mening må a ≥ 0, når du har en partallsrot. NB! Du kan ikke ta partallsroten av et negativt tall. − 24 = ikke definert!

Eksempel 1

Regn ut a023b a2b−2

a023b a2b−2 = 1 ⋅ 8 ⋅ b1+2 a2 = 8b3 a2

Eksempel 2

Regn ut 32 ⋅ xy−4 x−4y−2

32 ⋅ xy−4 x−4y−2 = 9x1+4 y−2+4 = 9x5 y2

Eksempel 3

Regn ut 2a4 ⋅ (ab)−4 ⋅ b5 (a2b)−6 ⋅ 2b5

2a4 ⋅ (ab)−4 ⋅ b5 (a2b)−6 ⋅ 2b5 = 2a4a−4b−4b5 a−12b−62b5 = 21−1a4−4+12b−4+6+5−5 = 20a12b2 = a12b2

Eksempel 4

Regn ut 2a3 2b 2a−3 2

2a3 2 b 2a−3 2 = 2a3 2+3 2 b 2 = a6 2 b = a3b

NB! Du vil bytte etasje på faktorer med negative eksponenter, fordi positive eksponenter er penere enn negative eksponenter.